ბავშვის პირველი ვიზიტი სტომატოლოგთან პრობლემების პრევენციას, ექიმის გაცნობასა და მშობლისთვის პრაქტიკული რჩევების მიცემას ემსახურება. ამერიკის ბავშვთა სტომატოლოგიის აკადემია (AAPD) გვირჩევს, ბავშვის რეგულარული სტომატოლოგიური მეთვალყურეობა პირველი კბილის ამოჭრიდან ექვსი თვის განმავლობაში და არაუგვიანეს პირველი დაბადების დღისა დაიწყოს.
ეს ზოგადი ვადაა. ტკივილის, შეშუპების, ტრავმის, გამუქებული ან მოტეხილი კბილის, უჩვეულო ლაქის ან სხვა პრობლემის შემთხვევაში ექიმს უფრო ადრე დაუკავშირდით.
რატომაა საჭირო ასე ადრეული ვიზიტი?
სარძევე კბილები მნიშვნელოვანია კვებისთვის, მეტყველებისთვის, კომფორტისა და მუდმივი კბილებისთვის სივრცის შესანარჩუნებლად. კარიესი შეიძლება ამოჭრიდან მალევე დაიწყოს, ზოგჯერ მანამდე, სანამ ბავშვი დისკომფორტის აღწერას შეძლებს.
ადრეული ვიზიტი გუნდს საშუალებას აძლევს:
- შეაფასოს კბილებისა და პირის ღრუს განვითარება;
- შეამჩნიოს კარიესის ან სხვა პრობლემის ადრეული ნიშნები;
- განიხილოს გახეხვა, ფტორი და კვება-სმის ჩვევები;
- განსაზღვროს ბავშვის ინდივიდუალური რისკები;
- გააცნოს ბავშვს გარემო მანამდე, სანამ გადაუდებელი მკურნალობა გახდება საჭირო;
- დაგეგმოს შემდეგი შემოწმების დრო.
მიზანი არასაჭირო მკურნალობა არ არის. მოკლე და მშვიდ პროფილაქტიკურ ვიზიტს შეუძლია შემდგომი მოვლის კარგი საწყისი შექმნას.
ჩაწერამდე მიაწოდეთ კლინიკას ინფორმაცია
ჩაწერისას უთხარით ბავშვის ასაკი, ამოჭრილია თუ არა კბილები და რა არის ვიზიტის მიზეზი. აუცილებლად აღნიშნეთ ტკივილი, წინა სტომატოლოგიური გამოცდილება, დაავადებები, ალერგია, წამლები და სენსორული, განვითარების ან კომუნიკაციის საჭიროებები.
იკითხეთ, რომელი ექიმი მიიღებს ბავშვს და რა ენაზე შეიძლება ვიზიტის ჩატარება. Dentor-ის ბავშვთა სტომატოლოგიის და გუნდის გვერდები მომზადებაში დაგეხმარებათ, თუმცა კონკრეტული ექიმი კლინიკამ უნდა დაგიდასტუროთ.
თუ შესაძლებელია, აირჩიეთ დრო, როცა ბავშვი ჩვეულებრივ დასვენებული და დანაყრებულია. თან იქონიეთ მნიშვნელოვანი სამედიცინო ინფორმაცია და ბავშვისთვის დამამშვიდებელი საყვარელი ნივთი.
გამოიყენეთ მარტივი და ნეიტრალური სიტყვები
ბავშვები ხშირად უფროსის ემოციას იმეორებენ. ვიზიტი მოკლედ და მშვიდად აღწერეთ: „ექიმი კბილებს დაგითვლის და დაგვეხმარება, რომ ისინი ჯანმრთელი დარჩეს.“ სათამაშოსთან „შემოწმება“ ან შესაბამისი წიგნი გარემოს უფრო ნაცნობს გახდის.
მოერიდეთ:
- საშიში სტომატოლოგიური ისტორიების მოყოლას;
- ექიმის მუქარად გამოყენებას;
- დაპირებას, რომ არაფერი უცნაური ან უსიამოვნო არ იქნება;
- იმ პროცედურების დეტალურ აღწერას, რომლებიც ჯერ არ დაგეგმილა;
- ზეწოლას, რომ ბავშვი აუცილებლად „გაბედული“ იყოს.
უმჯობესია ასაკის შესაბამისი სიტყვები ვიზიტისას გუნდმა შეარჩიოს. თუ თავად ღელავთ, ახსნა მოკლე და პრაქტიკული დატოვეთ.
რას შეიძლება მოიცავდეს პირველი შეხვედრა
ვიზიტი ბავშვის ასაკს, საჭიროებებსა და თანამშრომლობის მზაობას ერგება. შესაძლებელია:
- სამედიცინო და სტომატოლოგიური ისტორიის განხილვა;
- კბილების, ღრძილების, თანკბილვისა და პირის ღრუს განვითარების ნაზი დათვალიერება;
- კარიესის რისკის შეფასება;
- გახეხვისა და ფტორის შესახებ რჩევა;
- კვების, სასმელის, საწოვარას ან თითის წოვის ჩვევების განხილვა;
- პროფილაქტიკის, საჭირო მკურნალობისა და კონტროლის გეგმა.
ზოგი პატარა ბავშვი მშობლის კალთაში ზის, ზოგი კი სავარძელში თავს კომფორტულად გრძნობს. რამდენის გაკეთება მოხერხდება, განსხვავებულია; წარმატებული პირველი ვიზიტი მხოლოდ ყველა დაგეგმილი ეტაპის შესრულებით არ ფასდება.
რენტგენი ყველა პირველ ვიზიტზე ავტომატურად არ კეთდება. მისი საჭიროება ექიმმა უნდა დაასაბუთოს ასაკის, სიმპტომების, ისტორიისა და დათვალიერების შედეგის მიხედვით.
თუ ბავშვი ღელავს ან არ თანამშრომლობს
შიში, ტირილი ან უარი მარცხი არ არის. გუნდმა შეიძლება ჯერ გარემო გააცნოს, უსაფრთხო ინსტრუმენტები აჩვენოს და მხოლოდ ის შეასრულოს, რაც იმ მომენტში მიზანშეწონილია. გადაუდებელი სიმპტომის არქონისას თანდათანობითი შეგუება იძულებაზე უფრო სასარგებლო შეიძლება იყოს.
აუხსენით ექიმს, რა ეხმარება ბავშვს კომუნიკაციასა და დამშვიდებაში. ვიზიტისას გარიგებებს მოერიდეთ, თუ გუნდი კონკრეტულ მიდგომას არ გირჩევთ. შემდეგ შეაქეთ კონკრეტული მოქმედება — ოთახში შესვლა, პირის მცირე ხნით გაღება ან ინსტრუქციის მოსმენა.
თუ გადაუდებელი მკურნალობაა საჭირო, ვარიანტები და შეზღუდვები მშობელს ცალკე უნდა აუხსნან. ექიმის შეფასებამდე ბავშვს კონკრეტულ გამოცდილებას ნუ დაჰპირდებით.
ყოველდღიური მოვლა ვიზიტებს შორის
გახეხვა პირველი კბილის ამოჭრისთანავე დაიწყეთ. გამოიყენეთ ასაკის შესაბამისი ფტორიანი პასტა და ის რაოდენობა, რომელსაც ექიმი ან ადგილობრივი რეკომენდაცია გთავაზობთ. აკონტროლეთ გახეხვა, სანამ ბავშვი ეფექტურად წმენდას თავად შეძლებს.
მოერიდეთ ტკბილი საკვებისა და სასმელის ხშირ მიღებას, განსაკუთრებით კვებებს შორის და ძილის წინ. ექიმს უამბეთ ბოთლის, ღამის კვების, შაქრის შემცველი წამლებისა და გახეხვის სირთულის შესახებ. რჩევა ბავშვის ასაკსა და რეალურ რისკს უნდა მოერგოს.
შემდეგი ვიზიტის დრო რისკის მიხედვით დგინდება
ექიმი შემდეგი შემოწმების დროს პირის ღრუს მდგომარეობისა და კარიესის რისკის მიხედვით განსაზღვრავს. NHS-ის რეკომენდაციით, 18 წლამდე პაციენტებისთვის გეგმურ შემოწმებებს შორის მაქსიმალური ინტერვალი ერთი წელია; ზოგ ბავშვს უფრო ხშირი ვიზიტები სჭირდება. ეს ზოგადი ორიენტირია — თქვენი ბავშვისთვის შესაფერისი დრო მისმა სტომატოლოგმა უნდა აგიხსნათ.
ვიზიტის დასრულებამდე იკითხეთ:
- რა აღმოაჩინა ექიმმა;
- რა გააკეთოთ სახლში;
- საჭიროა თუ არა მკურნალობა ან დამატებითი შეფასება;
- რომელმა ცვლილებამ უნდა გამოიწვიოს უფრო ადრეული ზარი;
- როდის და რატომაა რეკომენდებული შემდეგი ვიზიტი.
როდის არ უნდა დაელოდოთ გეგმურ ვიზიტს
დროულად დაუკავშირდით სტომატოლოგს, თუ ბავშვს აქვს კბილის ტკივილი, შეშუპება, მოტეხილი ან გადაადგილებული კბილი, სისხლდენა, რომელიც არ ჩერდება, სიცხე სტომატოლოგიურ სიმპტომთან ერთად ან პირის პრობლემის გამო კვების გაძნელება.
სუნთქვის ან ყლაპვის გაძნელება, სახის ან კისრის სწრაფად გავრცელებული შეშუპება, გონების დაკარგვა ან სერიოზული ტრავმა გადაუდებელ სამედიცინო შეფასებას მოითხოვს.
Dentor-ში პირველი ან პროფილაქტიკური ვიზიტის დასაგეგმად გამოიყენეთ ჩაწერის გვერდი და მიუთითეთ ბავშვის ასაკი, ვიზიტის მიზეზი და კომუნიკაციის ან სამედიცინო საჭიროებები.